menu

Freelancer worden

Zzp’ers noemen zichzelf ook wel eens freelancers. Toch kun je geen freelancer worden bij de KvK: juridisch gezien bestaat deze vorm niet, ze zijn gewoon ondernemer net als elk ander. Maar voor de buitenwereld lijkt het soms alsof ze ook binnen bestaande organisaties tijdelijk als extra kracht kunnen meedraaien. Alles over de betekenis, voorwaarden en risico’s van freelancer worden.

freelancer worden - freelance ondernemen

Betekenis: freelancer

Een freelancer is de tussenstap tussen een bedrijf en een medewerker in loondienst. Freelance betekent dat ze (tijdelijk) voor een opdrachtgever werken. Dat kan op afstand, wat bijvoorbeeld gebruikelijk is bij freelance webdesigners of vormgevers, maar soms zijn ze amper van werknemers te onderscheiden. Ze zijn dan écht onderdeel van een bedrijf en daar ook op locatie aanwezig.

Het verschil is dat ze daar niet op de loonlijst staan maar de opdracht factureren. In plaats van een product of dienst verhuren ze dus tijdelijk zichzelf uit. Er is dan ook geen sprake van een werkgever, uitsluitend van een opdrachtgever.

Freelancer: tussen medewerker en ondernemer in

Juridisch gezien is een freelance ondernemer meestal een directeur van een eenmanszaak, maar het kan net zo goed vanuit een andere ondernemingsvorm. Hij werkt voor zichzelf en heeft meerdere opdrachtgevers. Echter een freelancer heeft zelden andere mensen in dienst dan hijzelf en hij werkt vaak langdurig voor dezelfde opdrachtgevers.

In de praktijk wordt een freelance ondernemer vaak gewoon net als de eigen medewerkers behandeld, en alleen voor de wet als externe partij gezien. In theorie is er dus geen gezagsverhouding maar in de praktijk maakt het vaak niet uit of de opdrachtgever werkelijk de baas of alleen de klant is, gezag hebben ze allebei.

Omdat er in principe geen KvK inschrijving noodzakelijk is kan het voorkomen dat een ondernemer zichzelf als freelancer ziet maar dat de belastingdienst gewoon besluit dat deze persoon in loondienst is. Dit kan grote gevolgen hebben. Zo kan achteraf besloten worden dat de werkgever achterstallige premies moet betalen. Als dit over meerdere freelancers gaat en/of over meerdere jaren kan dit bedrag flink oplopen. Het is daarom belangrijk er zeker van te zijn dat niet alleen de ondernemer zichzelf als freelancer ziet maar dat de Belastingdienst dit ook zo ziet.

Hoe kun je freelancer worden?

Je kunt freelancer worden door opdrachten uit te voeren voor bedrijven. Je bent freelancer zodra je jezelf verhuurt aan een onderneming, maar de belastingdienst kan dit wel terugdraaien als zij van mening zijn dat er ‘schijnzelfstandigheid’ in het spel is, of als jij onvoldoende ondernemend bezig bent. Je moet dus ondernemen, maar hoe toon je dat aan? Een zwart-wit antwoord geeft de belastingdienst ook niet, maar de volgende punten worden zeker meegenomen:

  • Inschrijven bij de KvK
    Als je een keer een klusje uitvoert voor een buurman of kennis is er geen probleem. Maar als je vaker voor bedrijven opdrachten uitvoert dan is een inschrijving bij de KvK een eerste indicatie dat jij jezelf ook ziet als zelfstandige.
  • Meerdere opdrachtgevers
    Een belangrijke oplossing is te zoeken naar meerdere opdrachtgevers. Als je voor verschillende partijen aan het werk bent, ben je zelfstandig. De belastingdienst ziet je dan als freelance ondernemer. Dit kan al bij enkelen (4 of meer) per jaar.
  • Werktijden en vast salaris?
    Freelancers verkopen hun uren. Je houdt dus je uren bij en die kunnen mee- of tegenvallen. Als daar geen enkel risico in mogelijk is, bijvoorbeeld als er vaste werktijden zijn met een vaste structuur en dit is voor een langere tijd dan kan de Belastingdienst dit zien als verkapte loondienst. Bijvoorbeeld als er elke maandag en dinsdag gewerkt wordt voor hetzelfde bedrijf. Er is dan geen prestatiegerichte opdracht meer. Er wordt geen doel meer nagestreefd. Als een product is afgeleverd en je er dus enkele keren niet meer geweest bent, en er wordt een nieuwe opdracht afgesloten dan is dat natuurlijk oké.
  • Belastingaangifte
    Als je ondernemer wordt doe je zelf een aangifte. Zelf dien je aan te tonen dat je verantwoordelijk bent voor de financiële administratie van de diensten en/of producten die je bedrijf biedt. Hiervoor is het vaak noodzakelijk, om naar de Kamer van Koophandel te gaan voor een inschrijving.
  • Freelance verklaring?
    Natuurlijk kan het voorkomen dat een grote opdrachtgever je langere tijd in wil huren en je hierdoor fulltime tijdelijk (jaren?) voor een enkele opdrachtgever moet werken. Dat kan wel maar dan moet de Belastingdienst het er wel mee eens zijn. Sommige opdrachtgevers willen dit vooraf graag duidelijk op papier. Voorheen kon dit via een VAR-verklaring, maar deze wordt niet meer afgegeven door de belastingdienst. Deze kijkt nu sterk naar de overeenkomst tussen de opdrachtgever en opdrachtnemer. Zorg er dus voor dat hieruit duidelijk wordt dat het niet gaat om dienstverband, maar om een freelance opdracht.

Hoe start je als freelancer

In Nederland kan iedereen ondernemen als freelancer. Je kunt dus vandaag nog freelancer worden, een opdracht aannemen, deze uitvoeren en een factuur (rekening) sturen. Verdere voorwaarden zijn gelijk aan die van andere zelfstandigen (zonder personeel). Zie hiervoor de pagina ondernemer worden, of de pagina inschrijven bij de KvK.